Kim Putters pleit voor extraparlementair programkabinet


Politiek14 mrt ’24 16:09Aangepast op 14 mrt ’24 19:38Auteur: BNR Webredactie

Een zogenaamd programkabinet is volgens informateur Kim Putters de gewenste vorm van een extraparlementair kabinet. Zo’n kabinet zal gebaseerd zijn op een beknopt hoofdlijnenakkoord. Putters gaat uit van een ‘extraparlementaire variant’ met PVV, VVD, BBB en NSC. Vervolgens kan een kabinet worden samengesteld, dat een regeerprogramma maakt. De huidige fractieleiders zullen in deze constructie in de Kamer blijven. 

Kim Putters pleit voor extraparlementair programkabinet

PVV, VVD, NSC en BBB moeten wat Putters betreft verder onderhandelen over een programkabinet. Het akkoord op hoofdlijnen moet wat Putters betreft op brede steun in de Tweede Kamer kunnen rekenen. Dat zei Putters bij de aanbieding van zijn eindverslag aan Kamervoorzitter Martin Bosma. Voor een vruchtbare samenwerking is het volgens hem cruciaal op welke manier de samenwerkende partijen zich aan elkaar willen verbinden, op basis van politieke, programmatische en personele verbinding.

‘Dat Wilders vindt dat de weg naar het premierschap voor hem is afgesneden slaat echt hélemaal nergens op’

Leendert Beekman, politiek verslaggever

Lees ook | Wilders geen premier, leiders vier partijen blijven in Kamer

Putters heeft in de laatste informatiefase alle varianten ‘minutieus en systematisch’ langsgelopen. Zijn conclusie was dat het nu niet mogelijk is om tot een regulier meerderheids-, minderheids- of gedoogkabinet te komen. ‘Er is bij de vier genoemde partijen draagvlak voor het verder verkennen van een vorm van een extraparlementair kabinet, een programkabinet. Dat past in mijn ogen bij de huidige politieke situatie en de maatschappelijke context die ik heb geschetst.’

Programmatische binding, hoofdlijnenakkoord en bemensing

Met programmatische binding doelt Putters op de feitelijke bouwstenen van een kabinet: de afspraken die op een aantal niveaus gemaakt worden: samenwerkingsafspraken tussen de vier fracties én zo mogelijk met andere fracties. ‘De kern daarvan is het afspreken van zorgvuldige werkwijzen en omgangsvormen, bijvoorbeeld hoe je omgaat met het indienen en dekken van moties en amendementen, of hoe je reageert op onverwachte gebeurtenissen in de buitenwereld.’

Beknopt hoofdlijnenakkoord

Een tweede cruciale bouwsteen is volgens Putters een beknopt hoofdlijnenakkoord, waarin afspraken worden gemaakt over de ‘kaders en beleidsdoelen’ die het kabinet meekrijgt. ‘Mijn advies voor een volgende informatieronde richt zich, zoals ik net al zei, vooral op dit onderdeel. Vervolgens kan een kabinet worden samengesteld op basis van een hoofdlijnenakkoord. Dat kabinet maakt een regeerprogramma, waarin de hoofdlijnen worden uitgewerkt naar concrete maatregelen die het kabinet gaat uitvoeren.’

Lees ook | Wilders geen premier, leiders vier partijen blijven in Kamer

Putters adviseert om bij de uitwerking van die hoofdlijnen nadrukkelijk mede-overheden, uitvoerders en het maatschappelijk veld te betrekken. Hij ziet de bemensing van een kabinet als de derde vorm van binding. ‘In de afgelopen informatieronde is ook gesproken over de manier waarop de bemensing van een programkabinet. Bij een kabinet dat extraparlementair tot stand komt is het vormen van dat team cruciaal. Immers; het uitwerken en uitvoeren van een regeerprogramma binnen de kaders van een hoofdlijnenakkoord vergt veel van een kabinet als team, en in het verkeer met de Kamers.’

‘Wilders’ opmerkingen over premierschap slaan helemaal nergens op’

Duidelijk was inmiddels dat PVV-leider Geert Wilders het ‘staatsrechtelijk onjuist en ondemocratisch’ vindt dat hij geen premier wordt, terwijl zijn partij de grootste is. Dat zei hij vanochtend, voordat hij bij informateur Kim Putters naar binnen ging. Vanwege een blokkade van NSC en VVD heeft hij een stap opzijgezet, maar dat doet hij niet van harte.

Een zogenaamd programkabinet is volgens informateur Kim Putters de gewenste vorm van een extraparlementair kabinet. Dat is gebaseerd op een beknopt hoofdlijnenakkoord, gebaseerd op een extraparlementaire variant met PVV, VVD, BBB en NSC.
Een zogenaamd programkabinet is volgens informateur Kim Putters de gewenste vorm van een extraparlementair kabinet. Dat is gebaseerd op een beknopt hoofdlijnenakkoord, gebaseerd op een extraparlementaire variant met PVV, VVD, BBB en NSC. (ANP / ANP)

Het cruciale punt is volgens politiek verslaggever Leendert Beekman ‘vertrouwen’. En daar valt nog wel wat aan te sleutelen. ‘Dat Wilders vindt dat de weg naar het premierschap voor hem is afgesneden slaat echt hélemaal nergens op’, zegt Beekman. Staatsrechtelijk gezien hóeft de grootste partij helemaal niet de premier te leveren, hij heeft daar helemaal geen recht op. Bij de verkiezingen is de Tweede Kamer gekozen en vanuit de partijen wordt een kabinet gevormd.’

Lees ook | Wilders teleurgesteld, ‘Ik vind het unfair, niet zoals het hoort in democratie’

Putters pleit voor een ‘urgente aanpak van grote maatschappelijke vraagstukken, de relatie tussen burger en overheid die onder grote druk staat en het dalende institutioneel vertrouwen’, met een nieuwe verhouding tussen kabinet en Kamer(s) en meer ruimte voor de eigen inhoudelijke inbreng van de volksvertegenwoordiging als medewetgever. Daarbij is de mate van binding op drie belangrijke punten voor een vruchtbare politieke samenwerking van belang.

Evenwichtige mix

Een nieuw team van bewindslieden moet een evenwichtige mix zijn van mensen van binnen en buiten de politiek, zegt Putters. Dat is volgens hem de conclusie van de ronde gesprekken die hij voerde met PVV, VVD, NSC en BBB. Met een goede mix van mensen in het kabinet wordt onder meer recht gedaan aan de verkiezingsuitslag en ook leiden tot een maatschappelijke verankering van het kabinet.

Lees ook | Formatie naar volgende fase: ‘Er lijkt onderling vertrouwen te zijn’

Putters presenteerde zojuist zijn eindverslag. Veel wisten we al, zoals dat de PVV als grootste partij niet de premier gaat leveren en dat de politiek leiders van de formerende partijen allemaal in de Tweede Kamer zullen blijven. Putters temperde nog wel de verwachtingen. ‘Terecht verwachten mensen dat er snel een kabinet komt dat de maatschappelijke uitdagingen snel uitpakt. Vertrouwen is de basis voor ieder kabinet.’



Source link

Leave a Comment